أحمد أمين (مترجم:سيد غلامرضا سعيدى)

75

مفخر شرق سيد جمال الدين اسد آبادى (فارسى)

سيّد جمال‌الدين در پاريس پس از اين وضع است كه او را به سال 1884 ميلادى در « لندن » مىبينيم ولى اقامتش در « لندن » چندان به طول نيانجاميد و سيّد از آن‌جا به « پاريس » رفت و به دوست و شاگردش « شيخ محمد عبده » نامه نوشت و از او خواست تا از « بيروت » ( كه در آن‌جا تحت نظر بود ) به « پاريس » برود و مرحوم شيخ به پاريس رفت . خوب است ببينيم سيّد چه برنامه‌اى دارد ؟ و بعد از آن همه تجربه و حوادثى را كه پشت سر گذاشته ، مىخواهد چه كارهايى را انجام دهد ؟ . . . اين روزها « سيّد » و « عبده » به يكديگر رسيده و راجع به برنامه‌هاى اصلاحى با يكديگر مشورت مىكنند . شيخ محمد عبده پس از آن‌كه از حوادث « عرابى پاشا » و بىوفايى بلكه غدر و مكر مردم ، تجربياتى كسب كرده و ديده است كه مردم « منافع شخصى » را بر « مصالح ملى » ترجيح مىدهند - اين روزها دارد مأيوس مىشود ، بدين جهت به « سيّد جمال‌الدين » پيشنهاد كرد به نقطه دورى بروند كه از سيطره